Home › Tips › Nauwkeurigheidsklassen
Nauwkeurigheidsklassen van een rolmaat
De Romeinse cijfers I, II en III op het blad van je rolmaat zijn geen versienummers maar keuringsklassen: ze zeggen precies hoeveel je rolmaat mag afwijken. Klasse I is het strengst, klasse III het ruimst — en de toegestane afwijking groeit mee met de lengte.
Wat de klassen betekenen
De Europese regels voor meetinstrumenten kennen drie klassen voor lengtematen. Voor elke klasse geldt een formule waarin de toegestane afwijking bestaat uit een vast deel plus een deel dat met de lengte meeloopt, met L als de meetlengte in meters, naar boven afgerond op hele meters:
Klasse I: ±(0,1 + 0,1 × L) mm · Klasse II: ±(0,3 + 0,2 × L) mm · Klasse III: ±(0,6 + 0,4 × L) mm
Een rolmaat van 5 meter in klasse I mag over zijn volle lengte dus 0,6 mm missen, in klasse II 1,3 mm en in klasse III 2,6 mm. Belangrijk detail: de tolerantie geldt óók voor deelmaten. Meet je maar 1 meter uit een 5-meterband, dan reken je met L = 1 en is de speelruimte veel kleiner. Meer over hoe je zo'n marge in de praktijk interpreteert, lees je in tolerantie en afwijking.
Toegestane afwijking per lengte
| Meetlengte | Klasse I | Klasse II | Klasse III |
|---|---|---|---|
| 1 m | ±0,2 mm | ±0,5 mm | ±1,0 mm |
| 2 m | ±0,3 mm | ±0,7 mm | ±1,4 mm |
| 3 m | ±0,4 mm | ±0,9 mm | ±1,8 mm |
| 5 m | ±0,6 mm | ±1,3 mm | ±2,6 mm |
| 8 m | ±0,9 mm | ±1,9 mm | ±3,8 mm |
| 10 m | ±1,1 mm | ±2,3 mm | ±4,6 mm |
| 20 m | ±2,1 mm | ±4,3 mm | ±8,6 mm |
| 30 m | ±3,1 mm | ±6,3 mm | ±12,6 mm |
| 50 m | ±5,1 mm | ±10,3 mm | ±20,6 mm |
De waarden gelden bij een referentietemperatuur van 20 graden en bij de trekkracht die de fabrikant op het blad vermeldt. Bij lange landmetersbanden is die trekkracht geen detail: meet je slap, dan hangt de band door en meet je te lang.
Waar staat de klasse op je rolmaat?
Kijk op de eerste centimeters van het blad, vlak achter het haakje. Daar drukt de fabrikant de klasse-aanduiding (I, II of III), meestal samen met de CE-markering, het jaar van keuring, de nominale lengte en soms de temperatuur en trekkracht waarbij de maat geldt. Staat er niets, dan is de rolmaat niet als meetmiddel gekeurd — dat mag, maar je hebt dan geen enkele garantie over de afwijking. Wat al die tekens precies betekenen, staat in CE-markering en normen.
Welke klasse heb jij nodig?
| Klasse | Marge bij 5 m | Waarvoor |
|---|---|---|
| I | ±0,6 mm | Meubelmakerij, interieurbouw, metaal- en machinebouw, alles waar onderdelen exact moeten passen |
| II | ±1,3 mm | Bouw, timmerwerk, installatie en doe-het-zelf — de klasse van veruit de meeste rolmaten |
| III | ±2,6 mm | Grof werk: tuin, verhuizen, globale opmeting, indicatieve maten |
Voor bouwwerk is klasse II ruim voldoende: een millimeter over vijf meter valt weg in de zaagsnede en de voeg. Werk je aan kasten, keukens of fineerwerk, dan is klasse I het overwegen waard — de meerprijs is beperkt en merken als BMI leveren er standaard modellen in. Het praktische verschil zetten we naast elkaar in klasse 1 vs. klasse 2.
Veelgemaakte fouten
- Denken dat klasse III "kapot" betekent — het is een geldige klasse, alleen met een ruimere marge.
- De tolerantie van de volle lengte toepassen op een korte deelmaat, waardoor je fouten goedpraat die er niet horen te zijn.
- Twee rolmaten van verschillende klassen door elkaar gebruiken binnen één project.
- Vergeten dat de grootste foutbron meestal niet het blad is, maar het haakje en je aflezing — zie meetfouten voorkomen.
Klopt jouw rolmaat nog?
Een klasse-aanduiding zegt iets over de fabriek, niet over de staat van je gereedschap na drie jaar bouwplaats. Controleer daarom af en toe je eigen maat tegen een referentie; hoe je dat doet staat stap voor stap bij rolmaat kalibreren. Alle overige praktijkuitleg vind je bij onze tips.
Bekijk actuele prijs op Amazon.nl →
Veelgestelde vragen
Is een klasse I-rolmaat altijd nauwkeuriger dan klasse II?
Hij is strenger gekeurd, dus de gegarandeerde marge is kleiner. In de praktijk zit een goede klasse II-rolmaat vaak ruim binnen zijn tolerantie. Het verschil merk je pas bij werk waar tienden van millimeters tellen.
Mijn rolmaat heeft helemaal geen klasse-aanduiding. Weggooien?
Niet per se. Voor tuin- en verhuiswerk volstaat hij prima. Wil je erop kunnen bouwen, controleer hem dan tegen een gekeurde maat en vervang hem als de afwijking oploopt.
Geldt dit ook voor digitale meters en lasers?
Nee, laserafstandsmeters worden op een andere manier gespecificeerd, meestal als ±1,5 tot ±2 mm over het hele bereik. Zie de laserafstandsmeter-gids voor de vergelijking.